1398/2/10
سومین نشست «گفتمان سینمای دفاع مقدس» با حضور محمدرضا شرف‌الدین و جواد اردکانی در سازمان هنری و امور سینمایی دفاع مقدس برگزار شد
تصویر خبر

به گزارش هنردفاع، «سومین نشست تحلیلی سینمای دفاع مقدس» با حضور محمدرضا شرف‌الدین تهیه‌کننده سینما، حبیب‌الله مازندرانی مدیرتولید فیلم‌ها، سریال‌ها و امور سینمایی دفاع مقدس و جواد اردکانی کارگردان سینما در سازمان هنری و امور سینمایی دفاع مقدس برگزار شد.

مازندرانی در ابتدای این نشست گفتمان‌سازی را هدف این نشست دانست و اظهار داشت: هدفمان از این برنامه ارزیابی نقاط قوت و ضعف چهار دهه سینمای دفاع مقدس است. بحث سینمای دفاع مقدس با مولود انقلاب همراه بوده چراکه بعد از انقلاب سینمای انقلاب متولد شد و سپس سینمای دفاع مقدس ایجاد شد.

وی گفت: سینمای دفاع مقدس در عرصه تولید همواره اوج و فرود‌هایی داشته که اوج تولیدات این سینما در دهه ۷۰ بوده است.

شرف‌الدین در ادامه این نشست و در پاسخ به اینکه آیا سینمای دفاع مقدس با سینمای جنگ متفاوت است یا نه، گفت: سینمای دفاع مقدس با سینمای جنگ به لحاظ فرمی در یک دسته تقسیم‌بندی قرار می‌گیرد. ژانر دفاع مقدس هنوز به طور کامل شکل نگرفته، اما به لحاظ محتوا متفاوت هستند چراکه در سینمای دفاع مقدس مقابله با جنگ، خشونت، تروریسم، تجاوز و بی‌عدالتی مطرح است لذا سینمای دفاع مقدس نام گرفته است.

وی سینمای جنگ را مهیج‌ترین، پر مخاطب‌ترین و پرسودترین ژانر سینمایی جهان دانست و گفت: مخاطب سینمای جنگ در جهان از ژانر طنز و اجتماعی پیش‌تر است.

مازندرانی در تکمیل سخنان شرف‌الدین گفت: البته سینمای دفاع مقدس منحصرا متعلق به انقلاب اسلامی است چراکه در جای دیگری دفاع مقدس وجود نداشته است.

شرف‌الدین در پاسخ افزود: اگر یک نگاه و جهان‌بینی بزرگتر داشته باشیم چنین سینمای را می‌توان در کشور‌های دیگر نیز جستجو کرد، اما در سینمای دفاع مقدس ما دین خط و خطوط را مشخص می‌کند.

جواد اردکانی کارگردان سینما در ادامه این نشست در تشریح تعریف سینمای دفاع مقدس گفت: تاکنون تعریفی علمی از سینمای دفاع مقدس ارائه نشده است. سینمای جنگ فارغ از نام‌گذاری‌ها را باید با یک کار کارشناسی بررسی کنیم که آیا ما به یک نوع جدید از سینما رسیده‌ایم یا نه؛ و اگر چنین بود تفاوت‌ها را بشناسیم و سپس آن را معرفی کنیم که تاکنون چنین اتفاقی رخ نداده است.

وی گفت: سینماگران هرکدام یک تعریف از منظر خودشان نسبت به سینمای دفاع مقدس ارائه می‌دهند که هیچ‌کدام منشأ علمی ندارد.

شرف‌الدین در پاسخ به علت کاهش تولیدات سینمایی گفت: خاستگاه فیلم‌های دفاع مقدس تفکر و اندیشه است. اینکه عده‌ای فکر کردن و اندیشیدن برایشان سخت است را نمی‌توانید از جوامع جدا کنید. بالاخره فکر و اندیشه حس و حال خودش را دارد، اما سینما یک هنر عامیانه است و جنس سینما نیز اساسأ تفنن است. در سینمای دفاع مقدس عده‌ای نگاه جدی‌تری برای ایجاد تفکر داشته‌اند، اما مردم حوصله فیلمی که آموزش تفکر، اندیشه و تبلیغ دین دارد، را ندارند.

وی گفت: امروز فیلم سخیف بی‌ارزش از دفاع مقدس ساخته می‌شود درحالی که نمی‌توانیم اسم این آثار را سینمای دفاع مقدس بگذاریم. البته فیلم‌هایی مانند «تنگه ابوقریب» و «به وقت شام» خوب فروخته است که باید یک تیم کارشناس به بررسی علل آن بپردازد.

این تهیه‌کننده تاکید کرد: زمینه حوزه‌های نظری سینمای دفاع مقدس باز است، اما کسی این کار را انجام نمی‌دهد. فکر می‌کنم اگر شهید آوینی بود به حوزه‌های نظری سینمای دفاع مقدس می‌پرداخت. این کار باید انجام شود تا تفاوت‌های سینمای دفاع مقدس از سینمای جنگ جدا شود.

اردکانی به علت کاهش تولیدات سینمای دفاع مقدس پرداخت و گفت: در حوزه فرهنگ شاهد حرکت‌های کوتاه‌مدت هستیم و دولت‌ها عملکرد مسوولین گذشته را رد می‌کند که البته آثار و تبعات این حرکات در حوزه‌های دینی و مذهبی ویرانگرتر است.

وی افزود: در حوزه اقتصاد که شامل مسائل مادی است مسوولین برای عملکردشان بازخواست می‌شوند، اما در حوزه فرهنگ که سرمایه‌های انسانی مورد تهدید است، چنین نیست. از امروز تا ۱۰۰ سال آینده اگر بدون افق فرهنگی حرکت کنیم، دولت‌ها هیچ کاری نخواهند کرد.

این کارگردان عنوان کرد: شورای عالی انقلاب فرهنگی احساس خلا فرهنگ را از بین برده است. این شورا اصلا صلاحیت ورود به سیاست‌گذاری کلان فرهنگی در کشور را ندارد چراکه کارکرد مناسبی ندارد. رفع خلا فرهنگی تنها چیزی است که رهبر معظم انقلاب توانایی رفع و رجوع آن را دارند.

اردکانی تاکید کرد: در عرصه فرهنگ راه را اشتباه می‌رویم درحالی‌که معتقدیم انقلاب ما یک انقلاب فرهنگی بوده است. در زمینه بودجه کمترین‌ بودجه‌ها به فرهنگ اختصاص یافته است. امروزه حوزه فرهنگ تابعی از متغییر سیاست و اقتصاد است.

وی ادامه داد: هنوز یک آرشیو تصویری جنگ نداریم که این خیانت به دفاع مقدس است. ما به قیمت شهادت فیلمبردارانمان توانسته بودیم فیلم‌های مستندی از جنگ تهیه کنیم، ولی این تصاویر امروز به درستی برای پژوهش و سینماگران آرشیوسازی نشده است.